22

Z Demopædia
Skocz do: nawigacja, szukaj


Ta strona została zaktualizowana i przedstawia dosłowne tłumaczenie angielskiej wersji drugiego wydania Wielojęzycznego słownika demograficznego
retour à Strona główna | Przedmowa
Rozdział | Wstęp | Pojęcia ogólne | Opracowanie danych statystyki demograficznej | Rozmieszczenie i struktura ludności | Umieralność i chorobowość | Małżeństwa | Urodzenia | Ruch ludności i reprodukcja ludności | Migracje | Demografia ekonomiczna i społeczna | Indeks
Section | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 20 | 21 | 22 | 23 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 40 | 41 | 42 | 43 | 50 | 51 | 52 | 60 | 61 | 62 | 63 | 70 | 71 | 72 | 80 | 81 | 90 | 91 | 92 | 93

22

220

Proces pozyskiwania informacji statystycznej z materiałów wtórnych nazywamy ekstrakcją 1. Niezależnie od źródła pochodzenia informacja statystyczna podlega obróbce 2, która może być ręczna 3, mechaniczna 4, elektroniczna 5 lub stanowić kombinację tych metod. Obróbka ręczna nie wymaga użycia sprzętu bardziej skomplikowanego niż kalkulator 6. Obróbka mechaniczna wykorzystuje maszyny liczące (224-2); obróbka elektroniczna to obróbka z wykorzystaniem komputera (132-2*). Niezależnie od sposobu przeprowadzenia, obróbka statystyczna obejmuje serię operacji 7, takich jak edytowanie 8 danych, sprowadzenie ich do odpowiedniego układu (130-6*) oraz zliczanie (132-2) i agregowanie 9. W zależności od przyjętej metody obróbki danych proces ten może być bardziej lub mniej skomplikowany.

  • 1. Ekstrakcja, rz. - ekstrahować, cz.
  • 2. Obróbka ,rz. - obrabiać, cz. Często używa sie pojęć: obróbka informacji lub obróbka danych.
  • 8. Edytowanie, rz. - edytować, cz.; proces polegający na sprawdzeniu jakości danych oraz wyłuskaniu i poprawieniu błędów.


221

Praca z wykorzystaniem danych możliwa jest po wcześniejszym kodowaniu 1 dokumentu głównego 2. System kodowania 3 pozwala przypisać odpowiedziom respondentów symbol liczbowy lub alfanumeryczny. Książka kodów zawiera informacje o sposobie kodowania. Kodowanie stosuje się dla ułatwienia agregowania danych i należy je odróżnić od klasyfikowania 4, które polega na stworzeniu prostej listy pojedynczych kodów, które w każdym nagłówku 5 zawiera jedną lub kilka liczb. Po zakodowaniu danych otrzymujemy zbiór danych (213-3*) który może być czytany elektronicznie. Drugim etapem edytowania jest czyszczenie 6 zbioru danych w celu usunięcia błędów poprzez sprawdzenie poprawności 7 oraz sprawdzenie spójności 7; sprawdzenia te mogą mieć charakter wewnętrzny w obrębie poszczególnych jednostek statystycznych (patrz 110-1) lub też mogą polegać na porównywaniu różnych jednostek. Zidentyfikowane błędy można usuwać automatycznie.

  • 1. Kod, rz. - kodować, cz. - kodowanie, rz.


222

Wyczyszczone dane nie są najczęściej bezpośrednio analizowane; podlegają one często grupowaniu (130-7) oraz sprowadzeniu do odpowiedniego, najczęściej tabelarycznego układu (130-6*), co prowadzi do uzyskania tablic statystycznych (131-4). Tablice mogą być efektem sortowania 1, mechanicznego lub elektronicznego, polegającego na uporządkowaniu jednostek według określonego kryterium lub zliczeniu jednostek posiadających określone charakterystyki. Wybór elementów lub charakterystyk może odbywać się na podstawie wartości jednej lub kilku zmiennych jakościowych. Niektóre badania można zrobić bez zliczania, prostego lub złożonego, pojedynczego lub powtarzalnego, a obecnie komputer (225-2) pozwala na obliczenia, które byłyby uciążliwe do przeprowadzenia bez jego użycia. Te ułatwienia doprowadziły do rozwoju technik analizy danych 3. Deterministyczne i stochastyczne modele (patrz 730) są często wykorzystywane w takich obliczeniach, podobnie jak symulacje (730-6).

  • 1. Sortowanie, rz. - sortować, cz.


223

Etap przygotowania tabeli (220-9) ma na celu dostosowanie otrzymanych wyników do postaci list 1, tabel liczbowych (131-4) lub wykresów (155-2), w których najczęściej używa się statystyk opisowych 2. Wykorzystanie grafiki komputerowej 3 oraz kartografii komputerowej 3 daje możliwość stworzenia wielu prezentacji graficznych już na wstępnym etapie.


224

Obróbka mechaniczna (220-4) w ścisłym znaczeniu nie wymaga używania sprzętu elektronicznego 1, który zastępuje wcześniejsze maszyny liczące 2. Najczęściej informacja jest kodowana (221-1*) na początku, a następnie wprowadzana do kart dziurkowanych 3 poprzez dziurkarkę 4. Karta sprawdzająca 5 jest używana do sprawdzenia poprawności dziurkowania. Ten rodzaj maszyn nadal jest częstym sposobem wprowadzania danych do komputerów. Użycie innego typu wyposażenia, takiego jak sorter 6 (maszyna sortująca karty) czy tabulator 7 jest już rzadkie. Współcześnie dane są wprowadzane bezpośrednio na kasetach magnetycznych (patrz 226-4) lub dyskietkach (patrz 226-5) bez kart dziurkowanych.

  • 3. Karta dziurkowana lub karta perforowana.
  • 4. Dziurkarka rz.


225

Badania demograficzne zależą w dużym stopniu od elektronicznej obróbki danych 1 przy użyciu komputera 2. Pojęcie hardware 3 odnosi się do sprzętu, podczas gdy software 4 pozwala użytkownikowi 5 korzystać z komputera. Specjaliści w zakresie komputerów 6 to programiści 7, którzy piszą programy 8 wspierani przez analityków systemów 9.


226

Na hardware (225-3) składają się komputer (225-2) zawierający jedną lub więcej centralnych jednostek przetwarzania 1, pamięć centralna 2, jeden lub więcej czytników danych zewnętrznych 3, które używają taśm magnetycznych 4 lub dyskietek 5 oraz zbiór urządzeń peryferyjnych 6. Z kolei na software (225-4) składa się system operacyjny 7, którego zadaniem jest efektywnie zarządzać dostępnymi ułatwieniami 8 dla użytkowników (225-5) korzystających z programów 9 przeznaczonych do rozwiązywania problemów.


227

Użytkownik (225-5) może rozwiązywać problemy poprzez pisanie własnego programu (225-8) w ogólnym języku programowania 1, takim jak Fortran, Cobol, Basic lub Algol, lub w szczególnym języku, przeznaczonym do stosowania w określonym programie funkcyjnym (226-9) znajdującym się w centralnej pamięci (226-2) komputera, takim jak podstawowy system zarządzania danymi 2 używany do stworzenia i utrzymywania banku danych 2, program obróbki badania 3 lub pakiet statystyczny 4.

  • 1. Poza wymienionymi językami programowania także inne rodzaje języków mogą być używane do zarządzania systemem operacyjnym.

228

Każda informacja przetwarzana w komputerze (225-2) przechodzi przez trzy etapy. Po pierwsze, wprowadzenie danych 1, które może być wykonane z użyciem kart dziurkowanych (224-3*) lub przez użycie np. klawiatury (227-8). Dane, które zostały już wprowadzone do komputera, mogą być dostępne z pamięci centralnej (226-2) lub z pamięci przenośnych (226-3) i są wykorzystywane jako dane wejściowe. Drugi etap - obróbka (220-2), podzielony jest na dwa główne rodzaje: obróbka numeryczna 4 oraz obróbka nienumeryczna 5. Statystyczne lub arytmetyczne wyliczenia są zazwyczaj działaniami z tej pierwszej kategorii, podczas gdy dostosowywanie danych należy do tej drugiej. W trzeciej fazie, zwanej także fazą wyjścia, wyniki 6 mogą być wyświetlone lub wydrukowane (227-6), ale też zachowane w pliku pamięci zewnętrznej (226-3) do użycia w dalszych analizach. Wyniki mogą również być otrzymane poprzez użycie plotera 7, gdy chcemy je otrzymać w formie wykresu.

* * *

retour à Strona główna | Przedmowa
Rozdział | Wstęp | Pojęcia ogólne | Opracowanie danych statystyki demograficznej | Rozmieszczenie i struktura ludności | Umieralność i chorobowość | Małżeństwa | Urodzenia | Ruch ludności i reprodukcja ludności | Migracje | Demografia ekonomiczna i społeczna | Indeks
Section | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 20 | 21 | 22 | 23 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 40 | 41 | 42 | 43 | 50 | 51 | 52 | 60 | 61 | 62 | 63 | 70 | 71 | 72 | 80 | 81 | 90 | 91 | 92 | 93